IPR Normag

IPR Normag heeft in opdracht van Rijkswaterstaat en het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat onderzocht welke aanpakken effectief zijn en hoe verschillende inzamelmethoden in de praktijk bijdragen aan betere inzameling van GFE bij laagbouw. Er zijn vier methoden geanalyseerd aan de hand van praktijkvoorbeelden:

1. Intensieve communicatie gericht op gedragsverandering (Gemeente Rotterdam en Omrin) Deze methode kent relatief lage kosten, maar heeft op korte termijn een beperkt effect op het scheiden van GFE. Doordat gedragsverandering tijd kost worden de effecten van deze methode pas op langere termijn duidelijk zichtbaar.

2. Extra brengvoorzieningen (in de wijk) naast minicontainers (Gemeente Velsen (HVC)) Het introduceren van extra brengvoorzieningen in de wijk heeft een gemiddelde impact op het inzamelen van GFE en kent gemiddelde kosten.

3. Hoogfrequente inzameling met kleinere inzamelmiddelen (Gemeente Horst aan de Maas) en gemeente Zwolle (ROVA)) Hoogfrequente inzameling van GFE met kleine inzamelmiddelen leidt tot een relatief hoge mate van GFE-scheiding. Deze methode is echter relatief kostbaar door de hoge inzamelfrequentie en de daarmee samenhangende inzet van personeel en materieel.

4. Het verstrekken van GFE-keukenbakjes (Gemeente Den Haag en gemeente Houten) Deze methode heeft een relatief grote impact op de inzameling van GFE doordat het scheiden van GFE in de keuken laagdrempeliger wordt. De kosten per huishouden zijn gemiddeld en de maatregel is relatief betaalbaar, omdat er geen aparte inzamelstructuur hoeft te worden opgezet.

Drie succesbepalende factoren voor verbetering GFE-scheiding
Uit de analyse komt naar voren dat het succes niet uitsluitend wordt bepaald door de gekozen methode, maar vooral door de volgende drie factoren:

• Laagdrempeligheid en service: Zorg ervoor dat het scheiden van GFE voor inwoners zo eenvoudig en toegankelijk mogelijk is.
• Autonomie en eigenaarschap: Geef inwoners de vrijheid om te kiezen voor een passend inzamelmiddel of een geschikte maatvoering, afgestemd op hun situatie.
• Duidelijk en herhaalde communicatie: Maak inzichtelijk waarom het scheiden van GFE van belang is en blijf deze boodschap actief herhalen.

Opmerkelijk is dat in alle onderzochte praktijkvoorbeelden een klein inzamelmiddel (een keukenbakje, emmer of kleine container) gebruikt wordt om GFE in te zamelen. Het gebruik van een klein inzamelmiddel maakt het voor inwoners laagdrempelig om GFE direct na het ontstaan te scheiden.

Geen standaard aanpak
Het onderzoek maakt verder duidelijk dat er geen standaard aanpak is voor het inzamelen van GFE in de laagbouw. Een systeem dat goed functioneert in een landelijk gebied met veel tuinafval, hoeft niet effectief te zijn voor een dichtbebouwde woonwijk met beperkte buitenruimte. Daarom is het essentieel om uit te gaan van de specifieke lokale situatie en de praktische belemmeringen die inwoners ervaren, zodat de gekozen inzameloplossing hierop wordt afgestemd.

Wanneer GFTE al aan huis wordt ingezameld met behulp van minicontainers, kan het toevoegen van een GFE-keukenbakje een logische en effectieve aanvulling zijn. In situaties waarin het gebruik van minicontainers niet mogelijk is vanwege beperkte buitenruimte, of juist wanneer er sprake is van veel buitenruimte en grote hoeveelheden tuinafval, kan het wenselijk zijn om GFE separaat in te zamelen via een emmer of kleine container.

Publicatie rapport

Het rapport “Praktijkvoorbeelden inzamelen GFE in de laagbouw” op basis van ons onderzoek voor RWS ten behoeve van het verbeteren van de inzameling van GFE in de laagbouw is gepubliceerd op de website van VANG Huishoudelijk Afval, zie onderstaande link: Praktijkvoorbeelden inzamelen GFE in de laagbouw – VANG Huishoudelijk afval